14. Sujātabuddhavaṁsa

“Tattheva maṇḍakappamhi,
sujāto nāma nāyako;
Sīhahanusabhakkhandho,
appameyyo durāsado.

Candova vimalo suddho,
sataraṁsīva patāpavā;
Evaṁ sobhati sambuddho,
jalanto siriyā sadā.

Pāpuṇitvāna sambuddho,
kevalaṁ bodhimuttamaṁ;
Sumaṅgalamhi nagare,
dhammacakkaṁ pavattayi.

Desente pavaraṁ dhammaṁ,
Sujāte lokanāyake;
Asītikoṭī abhisamiṁsu,
Paṭhame dhammadesane.

Yadā sujāto amitayaso,
Deve vassaṁ upāgami;
Sattatiṁsasatasahassānaṁ,
Dutiyābhisamayo ahu.

Yadā sujāto asamasamo,
Upagacchi pitusantikaṁ;
Saṭṭhisatasahassānaṁ,
Tatiyābhisamayo ahu.

Sannipātā tayo āsuṁ,
sujātassa mahesino;
Khīṇāsavānaṁ vimalānaṁ,
santacittāna tādinaṁ.

Abhiññābalappattānaṁ,
appattānaṁ bhavābhave;
Saṭṭhisatasahassāni,
paṭhamaṁ sannipatiṁsu te.

Punāparaṁ sannipāte,
tidivorohaṇe jine;
Paññāsasatasahassānaṁ,
dutiyo āsi samāgamo.

Upasaṅkamanto narāsabhaṁ,
Tassa yo aggasāvako;
Catūhi satasahassehi,
Sambuddhaṁ upasaṅkami.

Ahaṁ tena samayena,
catudīpamhi issaro;
Antalikkhacaro āsiṁ,
cakkavattī mahabbalo.

Loke acchariyaṁ disvā,
abbhutaṁ lomahaṁsanaṁ;
Upagantvāna vandiṁ so,
sujātaṁ lokanāyakaṁ.

Catudīpe mahārajjaṁ,
ratane satta uttame;
Buddhe niyyādayitvāna,
pabbajiṁ tassa santike.

Ārāmikā janapade,
uṭṭhānaṁ paṭipiṇḍiya;
Upanenti bhikkhusaṅghassa,
paccayaṁ sayanāsanaṁ.

Sopi maṁ buddho byākāsi,
dasasahassimhi issaro;
‘Tiṁsakappasahassamhi,
ayaṁ buddho bhavissati.

Padhānaṁ padahitvāna,
…pe…
hessāma sammukhā imaṁ’.

Tassāpi vacanaṁ sutvā,
bhiyyo hāsaṁ janesahaṁ;
Adhiṭṭhahiṁ vataṁ uggaṁ,
dasapāramipūriyā.

Suttantaṁ vinayañcāpi,
navaṅgaṁ satthusāsanaṁ;
Sabbaṁ pariyāpuṇitvāna,
sobhayiṁ jinasāsanaṁ.

Tatthappamatto viharanto,
brahmaṁ bhāvetva bhāvanaṁ;
Abhiññāpāramiṁ gantvā,
brahmalokamagañchahaṁ.

Sumaṅgalaṁ nāma nagaraṁ,
uggato nāma khattiyo;
Mātā pabhāvatī nāma,
sujātassa mahesino.

Navavassasahassāni,
agāraṁ ajjha so vasi;
Sirī upasirī nando,
tayo pāsādamuttamā.

Tevīsatisahassāni,
nāriyo samalaṅkatā;
Sirinandā nāma nārī,
upaseno nāma atrajo.

Nimitte caturo disvā,
assayānena nikkhami;
Anūnanavamāsāni,
padhānaṁ padahī jino.

Brahmunā yācito santo,
sujāto lokanāyako;
Vatti cakkaṁ mahāvīro,
sumaṅgaluyyānamuttame.

Sudassano sudevo ca,
ahesuṁ aggasāvakā;
Nārado nāmupaṭṭhāko,
sujātassa mahesino.

Nāgā ca nāgasamālā ca,
ahesuṁ aggasāvikā;
Bodhi tassa bhagavato,
mahāveḷūti vuccati.

So ca rukkho ghanakkhandho,
Acchiddo hoti pattiko;
Uju vaṁso brahā hoti,
Dassanīyo manoramo.

Ekakkhandho pavaḍḍhitvā,
tato sākhā pabhijjati;
Yathā subaddho morahattho,
evaṁ sobhati so dumo.

Na tassa kaṇṭakā honti,
nāpi chiddaṁ mahā ahu;
Vitthiṇṇasākho aviralo,
sandacchāyo manoramo.

Sudatto ceva citto ca,
ahesuṁ aggupaṭṭhakā;
Subhaddā ca padumā ca,
ahesuṁ aggupaṭṭhikā.

Paññāsaratano āsi,
uccattanena so jino;
Sabbākāravarūpeto,
sabbaguṇamupāgato.

Tassa pabhā asamasamā,
niddhāvati samantato;
Appamāṇo atuliyo,
opammehi anūpamo.

Navutivassasahassāni,
āyu vijjati tāvade;
Tāvatā tiṭṭhamāno so,
tāresi janataṁ bahuṁ.

Yathāpi sāgare ūmī,
gagane tārakā yathā;
Evaṁ tadā pāvacanaṁ,
arahantehi cittitaṁ.

So ca buddho asamasamo,
Guṇāni ca tāni atuliyāni;
Sabbaṁ tamantarahitaṁ,
Nanu rittā sabbasaṅkhārā.

Sujāto jinavaro buddho,
Silārāmamhi nibbuto;
Tattheva tassa cetiyo,
Tīṇigāvutamuggato”ti.

Sujātassa bhagavato vaṁso dvādasamo.