Search the library

Wise use of the mind Attention that goes to the root: asking after conditions instead of sticking to surfaces. …

… the five faculties and their balance place wise use of the mind (yoniso manasikāra) as a key condition In one sentence Clarity does not come from …

… of mind What one thing makes things worse? Irrational application of mind. ayoniso manasikāra: attention that sticks to surfaces — the one switch that sends things …

… of mind What one thing leads to distinction? Rational application of mind. yoniso manasikāra: attention that asks after conditions — the one switch that leads to …

… the Ven. Vinita Thera of Vajirarama was kind enough to draw my attention to a sonnet in which Lord Tennyson describes how he recognised a friend …

… the seven universal mental factors (sabbacittasādhāraṇa): phassa, vedanā, saññā, cetanā, ekaggatā, jīvitindriya, manasikāra. "Universal" means: cetanā is present in every moment of consciousness — including where …

… formally to the saṅkhārakkhandha — but they colour saññā, cetanā, thinking and attention alike. What is defiled is never a single aggregate, but the whole act …

… auf die Bedarfsgegenstände sich beziehende ’Sittlichkeit’ betrifft, so bedeutet da "gründlich erwägend" (patisankhā-yoniso) soviel wie: in rechter Art und Weise erwogen, erkannt oder bedacht habend. Die …

… klug bist du, ehrwürdiger Nāgasena!" Mil. 2.1.7. Aufmerksamkeit und Weisheit - 2.1.7. Yonisomanasikārapañho Der König sprach: "Daß einer nicht wiedergeboren wird, ist dies, ehrwürdiger Nāgasena, etwa …

… no ajānato no apassato. Kiñca, bhikkhave, jānato kiñca passato āsavānaṁ khayaṁ vadāmi? Yoniso ca manasikāraṁ ayoniso ca manasikāraṁ. Ayoniso, bhikkhave, manasikaroto anuppannā ceva āsavā uppajjanti, uppannā …

… nu kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, kiṁpaccayā jarāmaraṇan’ti? Atha kho, bhikkhave, vipassissa bodhisattassa yoniso manasikārā ahu paññāya abhisamayo: ‘jātiyā kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, jātipaccayā jarāmaraṇan’ti. Atha kho, …

… vā kāmacchandassa uppādāya, uppannassa vā kāmacchandassa bhiyyobhāvāya vepullāya? Atthi, bhikkhave, subhanimittaṁ. Tattha ayonisomanasikārabahulīkāro— ayamāhāro anuppannassa vā kāmacchandassa uppādāya, uppannassa vā kāmacchandassa bhiyyobhāvāya vepullāya. Ko ca, bhikkhave, …

… nu kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, kiṁpaccayā jarāmaraṇan’ti? Atha kho, bhikkhave, vipassissa bodhisattassa yoniso manasikārā ahu paññāya abhisamayo: ‘jātiyā kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, jātipaccayā jarāmaraṇan’ti. Atha kho, …

… ime dhammā nibbedhabhāgiyā”ti sotāvadhānaṁ, taṁpajānanā paññā sutamaye ñāṇaṁ? Paṭhamassa jhānassa lābhiṁ kāmasahagatā saññāmanasikārā samudācaranti— hānabhāgiyo dhammo. Tadanudhammatā sati santiṭṭhati— ṭhitibhāgiyo dhammo. Avitakkasahagatā saññāmanasikārā samudācaranti— visesabhāgiyo dhammo. …

… vā kāmacchandassa uppādāya, uppannassa vā kāmacchandassa bhiyyobhāvāya vepullāya? Atthi, bhikkhave, subhanimittaṁ. Tattha ayonisomanasikārabahulīkāro— ayamāhāro anuppannassa vā kāmacchandassa uppādāya, uppannassa vā kāmacchandassa bhiyyobhāvāya vepullāya. Ko ca, bhikkhave, …

… dhammehi cittacetasikasahagatā kāmadhātusamatikkamanatāpi, ayaṁ jhānaviseso. Avitakkā ceva avicārā ca sappītikāya satisahagatāya pītisahagatā saññāmanasikārā samudācaranti. Ayaṁ jhānaviseso. Avitakkāya bhūmiyā avicāreyeva sati anugatā upekkhāsahagatā manasikārā samudācaranti. Tadanudhammatāya ca …

… indriyaasaṁvarassa? ‘Asatāsampajaññan’tissa vacanīyaṁ. Asatāsampajaññampāhaṁ, bhikkhave, sāhāraṁ vadāmi, no anāhāraṁ. Ko cāhāro asatāsampajaññassa? ‘Ayonisomanasikāro’tissa vacanīyaṁ. Ayonisomanasikārampāhaṁ, bhikkhave, sāhāraṁ vadāmi, no anāhāraṁ. Ko cāhāro ayonisomanasikārassa? ‘Assaddhiyan’tissa vacanīyaṁ. Assaddhiyampāhaṁ, …

… āvajjanāya samudayo saddhindriyassa samudayo hoti, adhimokkhavasena chandassa samudayo saddhindriyassa samudayo hoti, adhimokkhavasena manasikārassa samudayo saddhindriyassa samudayo hoti, saddhindriyassa vasena ekattupaṭṭhānaṁ saddhindriyassa samudayo hoti; paggahatthāya āvajjanāya samudayo …

… ‘Asatāsampajaññan’tissa vacanīyaṁ. Asatāsampajaññampāhaṁ, bhikkhave, sāhāraṁ vadāmi, no anāhāraṁ. Ko cāhāro asatā sampajaññassa? ‘Ayonisomanasikāro’tissa vacanīyaṁ. Ayonisomanasikārampāhaṁ, bhikkhave, sāhāraṁ vadāmi, no anāhāraṁ. Ko cāhāro ayonisomanasikārassa? ‘Assaddhiyan’tissa vacanīyaṁ. Assaddhiyampāhaṁ, …

… dassanasamāpattiyo. Idha, bhante, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṁ cetosamādhiṁ phusati, yathāsamāhite citte imameva kāyaṁ uddhaṁ pādatalā adho kesamatthakā tacapariyantaṁ pūraṁ …

… bhikkhave, dhamme appahāya abhabbo sakkāyadiṭṭhiṁ pahātuṁ vicikicchaṁ pahātuṁ sīlabbataparāmāsaṁ pahātuṁ. Katame tayo? Ayonisomanasikāraṁ appahāya, kummaggasevanaṁ appahāya, cetaso līnattaṁ appahāya— ime kho, bhikkhave, tayo dhamme appahāya abhabbo …

Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta “Yadidaṁ—yonisomanasikārasampadā. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarissati. …

Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta “Yadidaṁ—yonisomanasikārasampadā. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarissati. …

Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta Dutiyayonisomanasikārasampadāsutta “Yathayidaṁ, bhikkhave, yonisomanasikārasampadā. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ …

… etadahosi: ‘kimhi nu kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, kiṁpaccayā jarāmaraṇan’ti? Tassa mayhaṁ, bhikkhave, yoniso manasikārā ahu paññāya abhisamayo: ‘jātiyā kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, jātipaccayā jarāmaraṇan’ti. Tassa mayhaṁ, …

Yonisomanasikārasampadāsutta Yonisomanasikārasampadāsutta “Sūriyassa, bhikkhave, udayato etaṁ pubbaṅgamaṁ etaṁ pubbanimittaṁ, yadidaṁ—aruṇuggaṁ; evameva kho, bhikkhave, bhikkhuno …

Yonisomanasikārasampadāsutta Yonisomanasikārasampadāsutta “Yadidaṁ—yonisomanasikārasampadā. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarissati. …

Yonisomanasikārasampadāsutta Yonisomanasikārasampadāsutta “Yathayidaṁ, bhikkhave, yonisomanasikārasampadā. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ …

Dutiyakusalasutta Dutiyakusalasutta “Ye keci, bhikkhave, dhammā kusalā kusalabhāgiyā kusalapakkhikā, sabbe te yonisomanasikāramūlakā yonisomanasikārasamosaraṇā; yonisomanasikāro tesaṁ dhammānaṁ aggamakkhāyati. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—satta bojjhaṅge bhāvessati, satta bojjhaṅge …

… dhammā. Sabbadhammesu buddhassa bhagavato ñāṇaṁ pavattati. Sabbe dhammā buddhassa bhagavato āvajjanapaṭibaddhā ākaṅkhapaṭibaddhā manasikārapaṭibaddhā cittuppādapaṭibaddhā. Sabbasattesu buddhassa bhagavato ñāṇaṁ pavattati. Sabbesaṁ sattānaṁ bhagavā āsayaṁ jānāti, anusayaṁ jānāti, …

… almsround, he washed his feet and entered the brick house. He paid attention, applied the mind, and concentrated wholeheartedly on the fate of Magadhan devotees, and …

7. Careful Attention Question 7. Careful Attention Question The king asked: “Is it not, Venerable Nāgasena, …

… uddhaccaṁ, asaṁvaro, dussīlyaṁ ariyānaṁ adassanakamyatā, saddhammaṁ asotukamyatā, upārambhacittatā muṭṭhassaccaṁ, asampajaññaṁ, cetaso vikkhepo ayoniso manasikāro, kummaggasevanā, cetaso ca līnattaṁ. Tikaṁ. 4. Catukkamātikā Cattāro āsavā cattāro ganthā cattāro …

… etadahosi: ‘kimhi nu kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, kiṁpaccayā jarāmaraṇan’ti? Tassa mayhaṁ, bhikkhave, yoniso manasikārā ahu paññāya abhisamayo: ‘jātiyā kho sati jarāmaraṇaṁ hoti, jātipaccayā jarāmaraṇan’ti. Tassa mayhaṁ, …

Ayonisomanasikārasutta Ayonisomanasikārasutta “Ayoniso, bhikkhave, manasikaroto anuppanno ceva kāmacchando uppajjati, uppanno ca kāmacchando bhiyyobhāvāya vepullāya …

… kalyāṇamittatā ca. Āpattikusalatā ca āpattivuṭṭhānakusalatā ca. Samāpattikusalatā ca samāpattivuṭṭhānakusalatā ca. Dhātukusalatā ca manasikārakusalatā ca. Āyatanakusalatā ca paṭiccasamuppādakusalatā ca. Ṭhānakusalatā ca aṭṭhānakusalatā ca. Ajjavañca lajjavañca. Khanti ca …

… eko dhammo pahātabbo? Asmimāno. Ayaṁ eko dhammo pahātabbo. Katamo eko dhammo hānabhāgiyo? Ayoniso manasikāro. Ayaṁ eko dhammo hānabhāgiyo. Katamo eko dhammo visesabhāgiyo? Yoniso manasikāro. Ayaṁ eko …

… yadidaṁ—aruṇuggaṁ; evameva kho, bhikkhave, bhikkhuno sattannaṁ bojjhaṅgānaṁ uppādāya etaṁ pubbaṅgamaṁ etaṁ pubbanimittaṁ, yadidaṁ—yonisomanasikāro. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—satta bojjhaṅge bhāvessati, satta bojjhaṅge bahulīkarissati. Kathañca, bhikkhave, bhikkhu yonisomanasikārasampanno …

… Ajjhattikaṅgasutta “Ajjhattikaṁ, bhikkhave, aṅganti karitvā nāññaṁ ekaṅgampi samanupassāmi sattannaṁ bojjhaṅgānaṁ uppādāya, yathayidaṁ—bhikkhave, yonisomanasikāro. Yonisomanasikārasampannassetaṁ, bhikkhave, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ—satta bojjhaṅge bhāvessati, satta bojjhaṅge bahulīkarissati. Kathañca, bhikkhave, bhikkhu yonisomanasikārasampanno …

… group of five monks. They then listened to the Buddha, paid careful attention, and applied their minds to understand. And the Buddha addressed them: “There are …

… āmantesi: “bhikkhavo”ti. “Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca: “Mayhaṁ kho, bhikkhave, yoniso manasikārā yoniso sammappadhānā anuttarā vimutti anuppattā, anuttarā vimutti sacchikatā. Tumhepi, bhikkhave, yoniso manasikārā …

… āyasmā sāriputto āyasmantaṁ upavānaṁ etadavoca: “Jāneyya nu kho, āvuso upavāna, bhikkhu ‘paccattaṁ yonisomanasikārā evaṁ susamāraddhā me satta bojjhaṅgā phāsuvihārāya saṁvattantī’”ti? “Jāneyya kho, āvuso sāriputta, bhikkhu ‘paccattaṁ …

Ayonisomanasikārasutta Ayonisomanasikārasutta “Ayoniso, bhikkhave, manasikaroto anuppanno ceva kāmacchando uppajjati, uppanno ca kāmacchando bhiyyobhāvāya vepullāya …

… loko, idameva saccaṁ moghamaññanti— evaṁdiṭṭhiko ahaṁ, gahapatī’ti, imassa ayamāyasmato diṭṭhi attano vā ayonisomanasikārahetu uppannā paratoghosapaccayā vā. Sā kho panesā diṭṭhi bhūtā saṅkhatā cetayitā paṭiccasamuppannā. Yaṁ kho …

… dhātukusalatā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi— ayaṁ vuccati dhātukusalatā. Tattha katamā manasikārakusalatā? Yā tāsaṁ dhātūnaṁ manasikārakusalatā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi— ayaṁ vuccati manasikārakusalatā. …

… adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati; sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā nānattasaññānaṁ amanasikārā “ananto ākāso”ti ākāsānañcāyatanaṁ upasampajja viharati; sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma “anantaṁ viññāṇan”ti viññāṇañcāyatanaṁ upasampajja viharati; …

… imassa udāyissa moghapurisassa ummaṅgaṁ? Aññāsiṁ kho ahaṁ, ānanda: ‘idānevāyaṁ udāyī moghapuriso ummujjamāno ayoniso ummujjissatī’ti. Ādiṁyeva, ānanda, potaliputtena paribbājakena tisso vedanā pucchitā. Sacāyaṁ, ānanda, samiddhi moghapuriso potaliputtassa …

… bhagavā) mantā asmīti sabbamuparundhe</b>ti. Papañcāyeva papañcasaṅkhā. Taṇhāpapañcasaṅkhā diṭṭhipapañcasaṅkhā. Katamaṁ taṇhāpapañcassa mūlaṁ? Avijjāmūlaṁ, ayonisomanasikāro mūlaṁ, asmimāno mūlaṁ, ahirikaṁ mūlaṁ, anottappaṁ mūlaṁ, uddhaccaṁ mūlaṁ— idaṁ taṇhāpapañcassa mūlaṁ. Katamaṁ …

… mahārāja, megho ututo samuṭṭhahitvā dharaṇitalaruhe tiṇarukkhalatāgumbaosadhivanappatayo parirakkhati; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena yoniso manasikāraṁ nibbattetvā tena yoniso manasikārena samaṇadhammo parirakkhitabbo, yoniso manasikāramūlakā sabbe kusalā dhammā. Idaṁ, …

… taṁ bhikkhuṁ saṁvejetukāmā yena so bhikkhu tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā taṁ bhikkhuṁ gāthāhi ajjhabhāsi: “Ayoniso manasikārā, so vitakkehi khajjasi; Ayoniso paṭinissajja, yoniso anucintaya. Satthāraṁ dhammamārabbha, saṅghaṁ sīlāni attano; …

… paññāya. “Cattārome, bhikkhave, dhammā bhāvitā bahulīkatā sotāpattiphalasacchikiriyāya saṁvattanti. Katame cattāro? Sappurisasaṁsevo, saddhammassavanaṁ, yonisomanasikāro, dhammānudhammapaṭipatti— ime kho, bhikkhave, cattāro dhammā bhāvitā bahulīkatā sotāpattiphalasacchikiriyāya saṁvattanti. Cattārome, bhikkhave, dhammā …

… nissayena yā vīmaṁsā tulanā upaparikkhā manasānupekkhaṇā, ayaṁ cintāmayī paññā. Imāhi dvīhi paññāhi manasikārasampayuttassa yaṁ ñāṇaṁ uppajjati dassanabhūmiyaṁ vā bhāvanābhūmiyaṁ vā, ayaṁ bhāvanāmayī paññā. Paratoghosā sutamayī paññā. …

Nandattheragāthā Dutiyavagga Nandattheragāthā “Ayoniso manasikārā, maṇḍanaṁ anuyuñjisaṁ; Uddhato capalo cāsiṁ, kāmarāgena aṭṭito. Upāyakusalenāhaṁ, buddhenādiccabandhunā; Yoniso paṭipajjitvā, bhave …

… dhammā. Sabbadhammesu buddhassa bhagavato ñāṇaṁ pavattati. Sabbe dhammā buddhassa bhagavato āvajjanapaṭibaddhā ākaṅkhapaṭibaddhā manasikārapaṭibaddhā cittuppādapaṭibaddhā. Sabbasattesu buddhassa bhagavato ñāṇaṁ pavattati. Sabbesañca sattānaṁ bhagavā āsayaṁ jānāti, anusayaṁ jānāti, …

… gato pāpimato’. Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā nānattasaññānaṁ amanasikārā ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṁ upasampajja viharati. Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ‘bhikkhu andhamakāsi māraṁ, apadaṁ vadhitvā …

… association with the learned, wisdom matures and reaches full development; through wise attention, wisdom matures and reaches full development; through discussion, wisdom matures and reaches full …

… kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena cīvarakammaṁ karontenapi navakammaṁ karontenapi vattappaṭivattaṁ karontenapi uddisantenapi uddisāpentenapi yoniso manasikāro na vijahitabbo, sakaṁ kho panetaṁ, mahārāja, yogino gehaṁ, yadidaṁ yoniso manasikāro. Idaṁ, …

… paccayā sammādiṭṭhiyā uppādāyā”ti? “Dve kho, āvuso, paccayā sammādiṭṭhiyā uppādāya— parato ca ghoso, yoniso ca manasikāro. Ime kho, āvuso, dve paccayā sammādiṭṭhiyā uppādāyā”ti. “Katihi panāvuso, aṅgehi anuggahitā …

Sīhātherīgāthā Sīhātherīgāthā “Ayoniso manasikārā, kāmarāgena aṭṭitā; Ahosiṁ uddhatā pubbe, citte avasavattinī. Pariyuṭṭhitā klesehi, subhasaññānuvattinī; Samaṁ cittassa …

… Ekaggalakkhaṇo samādhi, tassa jhānāni padaṭṭhānaṁ. Pajānanalakkhaṇā paññā, tassā saccāni padaṭṭhānaṁ. Aparo nayo, assādamanasikāralakkhaṇo ayonisomanasikāro, tassa avijjā padaṭṭhānaṁ. Saccasammohanalakkhaṇā avijjā, sā saṅkhārānaṁ padaṭṭhānaṁ. Punabbhavavirohaṇalakkhaṇā saṅkhārā, te viññāṇassa …

… ca ghosassa sutamayiyā ca paññāya sādhāraṇaṁ padaṭṭhānaṁ sīlamayaṁ puññakiriyavatthu cintāmayiyā ca paññāya yoniso ca manasikārassa sādhāraṇaṁ padaṭṭhānaṁ, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthu bhāvanāmayiyā ca paññāya sammādiṭṭhiyā ca sādhāraṇaṁ padaṭṭhānaṁ. …

… Samāpattikusalatāduka Samāpattikusalatā ca. (<b>1338</b>) Samāpattivuṭṭhānakusalatā ca. (<b>1339</b>) 21. Dhātukusalatāduka Dhātukusalatā ca. (<b>1340</b>) Manasikārakusalatā ca. (<b>1341</b>) 22. Āyatanakusalatāduka Āyatanakusalatā ca. (<b>1342</b>) Paṭiccasamuppādakusalatā ca. (<b>1343</b>) 23. Ṭhānakusalatāduka Ṭhānakusalatā …

… by reading their minds, saying, ‘Think like this, not like that; pay attention like this, not like that; abandon this and attain that.’ When they had …