Search the library

… Atthakatha Dhammasangani Maha Niddesa Netti-Pakarana Patisambhidamagga Patisambhida Atthakatha=Saddhammappakasini Petakopadesa Paramatthamnjusa=Visuddhimagga Atthakatha=Maha Tlka Papancasudanl=Majjhima Nikaya Atthakatha Majjhima Nikaya Mahavamsa Milindapanha (V. Trenckner's ed.) Mahavyutpatti Ruparupavibhaga Lalitavistara Vinaya …

… bhikkhū āmantesi— “bhikkhavo”ti. “Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca— “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, paññindriyaṁ— imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni”. Imāni pañcindriyāni …

… “katāvakāso khomhi bhagavatā dhammadesanāyā”ti bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyi. Brahmayācanakathā niṭṭhitā. 6. Pañcavaggiyakathā Atha kho bhagavato etadahosi— “kassa nu kho ahaṁ paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyaṁ? Ko imaṁ …

Dhammahadayavibhaṅga 1. Sabbasaṅgāhikavāra Kati khandhā, kati āyatanāni, kati dhātuyo, kati saccāni, kati indriyāni, kati hetū, kati āhārā, kati phassā, kati vedanā, kati saññā, kati cetanā, kati …

… dve dhātuyo. Tayo dhammā abhiññeyyā— tisso dhātuyo. Cattāro dhammā abhiññeyyā— cattāri ariyasaccāni. Pañca dhammā abhiññeyyā— pañca vimuttāyatanāni. Cha dhammā abhiññeyyā— cha anuttariyāni. Satta dhammā abhiññeyyā— satta …

… ime ādīnavā dutiye jhāne. Tattha katame ādīnavā tatiye jhāne? Upekkhāsukhasahagatāya tattha sātāvīnaṁ pañcannaṁ upekkhāsukhaṁ parivattito esa dhammo tena niccasaññitānañca yaṁ hoti. Dukkhopaniyaṁ sukhaṁ cittassa saṅkhobhataṁ upādāya …

… ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaronto vuddhiṁ viruḷhiṁ vepullaṁ pāpuṇāti dhammesū”ti. 3.4.1. Maggaṅganiddesa Sammādiṭṭhiyā pañca vivekā, pañca virāgā, pañca nirodhā, pañca vosaggā, dvādasa nissayā. Sammāsaṅkappassa …pe… sammāvācāya … …

… dhātūhi saṅgahitā? Rūpakkhandho ca vedanākkhandho ca saññākkhandho ca saṅkhārakkhandho ca viññāṇakkhandho ca pañcahi khandhehi dvādasāyatanehi aṭṭhārasahi dhātūhi saṅgahitā. Katihi asaṅgahitā? Na kehici khandhehi na kehici āyatanehi …

Ñāṇavibhaṅga 1. Ekakamātikā Ekavidhena ñāṇavatthu— pañca viññāṇā na hetū, ahetukā, hetuvippayuttā, sappaccayā, saṅkhatā, arūpā, lokiyā, sāsavā, saṁyojaniyā, ganthaniyā, oghaniyā, …

… ca ucchedadiṭṭhi ca antavādiṭṭhi ca anantavādiṭṭhi ca pubbantānudiṭṭhi ca aparantānudiṭṭhi ca ahirikañca anottappañca dovacassatā ca pāpamittatā ca anajjavo ca amaddavo ca akkhanti ca asoraccañca asākhalyañca appaṭisanthāro …

… dhammanvayo vidito: ‘ye te, bhante, ahesuṁ atītamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, sabbe te bhagavanto pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe catūsu satipaṭṭhānesu supatiṭṭhitacittā sattabojjhaṅge yathābhūtaṁ bhāvetvā anuttaraṁ …

… Evaṁ me sutaṁ— ekaṁ samayaṁ bhagavā mallesu cārikaṁ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi yena pāvā nāma mallānaṁ nagaraṁ tadavasari. Tatra sudaṁ bhagavā pāvāyaṁ viharati cundassa …

… sutaṁ— ekaṁ samayaṁ bhagavā campāyaṁ viharati gaggarāya pokkharaṇiyā tīre mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi. Tatra kho āyasmā sāriputto bhikkhū āmantesi: “āvuso bhikkhave”ti. “Āvuso”ti kho te bhikkhū …

… dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi— “Pañcime, bhikkhave, mahācorā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ. Katame pañca? Idha, bhikkhave, ekaccassa mahācorassa evaṁ hoti— ‘kudāssu nāmāhaṁ satena vā sahassena vā parivuto …

… dhammā santādhigamāya santiphusanāya santisacchikiriyāya saṁvattanti, seyyathidaṁ— cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, pañcindriyāni, pañca balāni, satta bojjhaṅgā, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo— ime vuccanti santipadaṁ tāṇapadaṁ leṇapadaṁ saraṇapadaṁ …

… uppajjanti, viditā upaṭṭhahanti, viditā abbhatthaṁ gacchanti. Dīghaṁ assāsapassāsavasena cittassa ekaggataṁ avikkhepaṁ pajānanto indriyāni samodhāneti, gocarañca pajānāti, samatthañca paṭivijjhati …pe… maggaṁ samodhāneti, dhamme samodhāneti, gocarañca pajānāti, samatthañca …

… Suttatthasamuccayabhūmi Buddhānaṁ bhagavantānaṁ sāsanaṁ tividhena saṅgahaṁ gacchati, khandhesu dhātūsu āyatanesu ca. Tattha <b>pañcakkhandhā</b> rūpakkhandho yāva viññāṇakkhandho. Dasa rūpaāyatanāni cakkhu rūpā ca yāva kāyo phoṭṭhabbā ca, ayaṁ …

… na dissanti, rattiṁ khittā yathā sarā”ti. Evampi yathā dissati cakkhumā. <b>Cakkhumā</b>ti bhagavā pañcahi cakkhūhi cakkhumā— maṁsacakkhunāpi cakkhumā, dibbacakkhunāpi cakkhumā, paññācakkhunāpi cakkhumā, buddhacakkhunāpi cakkhumā, samantacakkhunāpi cakkhumā. Kathaṁ …

… ahaṁ, rājakumāra, oḷārikaṁ āhāraṁ āhāresiṁ odanakummāsaṁ. Tena kho pana maṁ, rājakumāra, samayena pañcavaggiyā bhikkhū paccupaṭṭhitā honti: ‘yaṁ kho samaṇo gotamo dhammaṁ adhigamissati taṁ no ārocessatī’ti. Yato …

… Anattato manasikaronto vedabahulo paññindriyaṁ paṭilabhati. Aniccato manasikaroto adhimokkhabahulassa katamindriyaṁ ādhipateyyaṁ hoti, bhāvanāya katindriyāni tadanvayā honti, sahajātapaccayā honti, aññamaññapaccayā honti, nissayapaccayā honti, sampayuttapaccayā honti, ekarasā honti, kenaṭṭhena …

… mettācetovimutti. Katihākārehi anodhiso pharaṇā mettācetovimutti, katihākārehi odhiso pharaṇā mettācetovimutti, katihākārehi disāpharaṇā mettācetovimutti? Pañcahākārehi anodhiso pharaṇā mettācetovimutti, sattahākārehi odhiso pharaṇā mettācetovimutti, dasahākārehi disāpharaṇā mettācetovimutti. Katamehi pañcahākārehi anodhiso …

… paccekasambuddho ekāyanamaggaṁ gatoti eko? Ekāyanamaggo vuccati cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, pañcindriyāni, pañca balāni, satta bojjhaṅgā ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. “Ekāyanaṁ jātikhayantadassī, Maggaṁ pajānāti hitānukampī; Etena …

… jahāti pāpakaṁ, rāgadosamohakkhayā sanibbuto”ti nibbedho. Sotānugatesu dhammesu vacasā paricitesu manasānupekkhitesu diṭṭhiyā suppaṭividdhesu pañcānisaṁsā pāṭikaṅkhā. Idhekaccassa bahussutā dhammā honti dhātā apamuṭṭhā vacasā paricitā manasānupekkhitā diṭṭhiyā suppaṭividdhā, so …

… papatanti, na tena mahāsamuddassa ūnattaṁ vā pūrattaṁ vā paññāyati— ayaṁ, bhikkhave, mahāsamudde pañcamo acchariyo abbhuto dhammo, yaṁ disvā disvā asurā mahāsamudde abhiramanti. Puna caparaṁ, bhikkhave, mahāsamuddo …

5. Hāravibhaṅgapañcamabhūmi Tattha katamo <b>hāravibhaṅgo</b>? Yattha soḷasa hārā akkharaso bhedaṁ gacchanti. Tattha ādimhi <b>desanāhāro</b>. Tattha …

… attanā, Ayameva mahantataro kali; Yo sugatesu manaṁ padosaye. Sataṁ sahassānaṁ nirabbudānaṁ, Chattiṁsatī pañca ca abbudāni; Yamariyagarahī nirayaṁ upeti, Vācaṁ manañca paṇidhāya pāpakan”ti. Idaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ suttaṁ. “Yo …

… ko imaṁ dhammaṁ khippameva ājānissatī’ti? Tassa mayhaṁ, bhikkhave, etadahosi: ‘bahukārā kho me pañcavaggiyā bhikkhū, ye maṁ padhānapahitattaṁ upaṭṭhahiṁsu. Yannūnāhaṁ pañcavaggiyānaṁ bhikkhūnaṁ paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyan’ti. Tassa mayhaṁ, …

… samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, tivaṅgikaṁ jhānaṁ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, …

… ānāpānassatisamādhissa asubhasamāpattiyāti bhagavā, bhāgī vā bhagavā catunnaṁ satipaṭṭhānānaṁ catunnaṁ sammappadhānānaṁ catunnaṁ iddhipādānaṁ pañcannaṁ indriyānaṁ pañcannaṁ balānaṁ sattannaṁ bojjhaṅgānaṁ ariyassa aṭṭhaṅgikassa maggassāti bhagavā, bhāgī vā bhagavā dasannaṁ …

… visaṁsaṭṭhā. Na ca labbhā imesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetun”ti. “Nissaṭṭhena hāvuso, pañcahi indriyehi parisuddhena manoviññāṇena kiṁ neyyan”ti? “Nissaṭṭhena, āvuso, pañcahi indriyehi parisuddhena manoviññāṇena ‘ananto ākāso’ti …

… taṁ, bhikkhave, sarajaṁ saupāyāsanti vadāmī”ti. Evampi tiṭṭhaṁ naro. <b>Mohanasmiṁ pagāḷho</b>ti. Mohanā vuccanti pañca kāmaguṇā. Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā; sotaviññeyyā saddā … ghānaviññeyyā …

… ca arūpadhātu ca. <b>“Adho”</b>ti kāmadhātu. <b>“Sabbadhi vippamutto”</b>ti tedhātuke ayaṁ asekkhāvimutti. Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni, ayaṁ indriyehi otaraṇā. Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni vijjā, vijjuppādā avijjānirodho, avijjānirodhā saṅkhāranirodho, saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho, …

… pana ussannadiṭṭhikā sattā, te vipassanābahulā mandajjhosānā. Tattha taṇhācaritā sattā sattasaññābhiniviṭṭhā anuppādavayadassino. Te pañcasu khandhesu attānaṁ samanupassanti “rūpavantaṁ vā attānaṁ, attani vā rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attānan”ti. Evaṁ …

… taṁ na nirujjhatī”ti. “Bhiyyo opammaṁ karohī”ti. “Yathā, mahārāja, puratthimesu janapadesu manussā anugharaṁ pañca pañca udakaghaṭakāni ṭhapenti ālimpanaṁ vijjhāpetuṁ, ghare paditte tāni pañca udakaghaṭakāni gharassūpari khipanti, tato …

… nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sāriputtaṁ bhagavā etadavoca: “Vippasannāni kho te, sāriputta, indriyāni, parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto. Katamena kho tvaṁ, sāriputta, vihārena etarahi bahulaṁ viharasī”ti? “Suññatāvihārena kho …

… appaṇihitā samāpatti. Ñāṇadassananti tisso vijjā. Maggabhāvanāti cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, pañcindriyāni, pañca balāni, satta bojjhaṅgā, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. Phalasacchikiriyāti sotāpattiphalassa sacchikiriyā, sakadāgāmiphalassa sacchikiriyā, anāgāmiphalassa …

… samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, pañcaṅgikaṁ jhānaṁ hoti, pañcaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, …

… Kena? Paññāya. Tenāha bhagavā “paññāyete pidhīyare”ti. “Paññā ceva sati ca, (iccāyasmā ajito) Nāmarūpañca mārisa; Etaṁ me puṭṭho pabrūhi, Katthetaṁ uparujjhatī”ti. “Yametaṁ pañhaṁ apucchi, ajita taṁ vadāmi …

… pabbajitvā nāsakkhimhā yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caritun”ti. Te ārāmikabhūtā vā upāsakabhūtā vā pañcasikkhāpade samādāya vattanti. Iti samaṇo gotamo sāvakānaṁ sakkato garukato mānito pūjito, samaṇañca pana gotamaṁ …

… pakkāmi. Atha kho āyasmā phagguno acirapakkantassa bhagavato kālamakāsi. Tamhi cassa samaye maraṇakāle indriyāni vippasīdiṁsu. Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. …

… tadubhayaṁ taṇhāpakkho. Yā ca iñjanā yā ca cittassa aṭṭhiti, ayaṁ diṭṭhipakkho. Cattāri indriyāni dukkhindriyaṁ domanassindriyaṁ sukhindriyaṁ somanassindriyañca catutthajjhāne nirujjhanti, tassa upekkhindriyaṁ avasiṭṭhaṁ bhavati. So uparimaṁ samāpattiṁ …

… hatthiyānāni kappāpehī”ti. “Evaṁ, devā”ti kho jīvako komārabhacco rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa paṭissuṇitvā pañcamattāni hatthinikāsatāni kappāpetvā rañño ca ārohaṇīyaṁ nāgaṁ, rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa paṭivedesi: “kappitāni kho …

… ghositārāme. Tena kho pana samayena sandako paribbājako pilakkhaguhāyaṁ paṭivasati mahatiyā paribbājakaparisāya saddhiṁ pañcamattehi paribbājakasatehi. Atha kho āyasmā ānando sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito bhikkhū āmantesi: “āyāmāvuso, yena devakatasobbho …

… bhagavā bhikkhū āmantesi: “atthi nu kho, bhikkhave, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma yāni pañcindriyāni tāni pañca balāni honti, yāni pañca balāni tāni pañcindriyāni hontī”ti? “Bhagavaṁmūlakā no, bhante, …

… sabbaloke anabhiratisaññī, sabbasaṅkhāresu aniccānupassī; maraṇasaññā kho panassa ajjhattaṁ sūpaṭṭhitā hoti. So imāni pañca sekhabalāni upanissāya viharati— saddhābalaṁ, hiribalaṁ, ottappabalaṁ, vīriyabalaṁ, paññābalaṁ. Tassimāni pañcindriyāni mudūni pātubhavanti— saddhindriyaṁ, …

… sabbaloke anabhiratisaññī, sabbasaṅkhāresu aniccānupassī. Maraṇasaññā kho panassa ajjhattaṁ sūpaṭṭhitā hoti. So imāni pañca sekhabalāni upanissāya viharati— saddhābalaṁ, hiribalaṁ, ottappabalaṁ, vīriyabalaṁ, paññābalaṁ. Tassimāni pañcindriyāni adhimattāni pātubhavanti— saddhindriyaṁ, …

… <b>Suddhiṁ asuddhinti apatthayāno</b>ti. <b>Asuddhin</b>ti asuddhiṁ patthenti, akusale dhamme patthenti. <b>Suddhin</b>ti suddhiṁ patthenti, pañca kāmaguṇe patthenti; asuddhiṁ patthenti, akusale dhamme patthenti, pañca kāmaguṇe patthenti; suddhiṁ patthenti, dvāsaṭṭhi …

… dhammanvayo vidito. Ye te, bhante, ahesuṁ atītamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, sabbe te bhagavanto pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe catūsu satipaṭṭhānesu suppatiṭṭhitacittā, satta sambojjhaṅge yathābhūtaṁ bhāvetvā …

Dutiyasamaṇabrāhmaṇasutta Dutiyasamaṇabrāhmaṇasutta “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Sukhindriyaṁ, dukkhindriyaṁ, somanassindriyaṁ, domanassindriyaṁ, upekkhindriyaṁ. Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā …

… papatanti, na tena mahāsamuddassa ūnattaṁ vā pūrattaṁ vā paññāyati; ayaṁ, bhikkhave, mahāsamudde pañcamo acchariyo abbhuto dhammo, yaṁ disvā disvā asurā mahāsamudde abhiramanti. Puna caparaṁ, bhikkhave, mahāsamuddo …

… tasmiṁ khaṇe jātacetanāya sahajātapaccayā honti. Tena vuccati— “nāmarūpapaccayāpi viññāṇaṁ, viññāṇapaccayāpi nāmarūpaṁ”. Paṭisandhikkhaṇe pañcakkhandhā sahajātapaccayā honti, aññamaññapaccayā honti, nissayapaccayā honti, vippayuttapaccayā honti. Paṭisandhikkhaṇe cattāro mahābhūtā sahajātapaccayā honti, …

… cattāropi satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, cattāropi sammappadhānā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, cattāropi iddhipādā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, pañcapi indriyāni bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, pañcapi balāni bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, sattapi bojjhaṅgā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti. Kathañca, bhikkhave, …

… papatanti, na tena mahāsamuddassa ūnattaṁ vā pūrattaṁ vā paññāyati; ayaṁ, bhante, mahāsamudde pañcamo acchariyo abbhuto dhammo, yaṁ disvā disvā asurā mahāsamudde abhiramanti. Puna caparaṁ, bhante, mahāsamuddo …

… vippalujjati, māsikopi cavati marati antaradhāyati vippalujjati, dvemāsikopi … temāsikopi … catumāsikopi … pañcamāsikopi cavati marati antaradhāyati vippalujjati, chamāsikopi … sattamāsikopi … aṭṭhamāsikopi … navamāsikopi … dasamāsikopi …

… musāvādañca bhāsati; Loke adinnaṁ ādiyati, paradārañca gacchati; Surāmerayapānañca, yo naro anuyuñjati. Appahāya pañca verāni, dussīlo iti vuccati; Kāyassa bhedā duppañño, nirayaṁ sopapajjati”. Yo pāṇamatipātetīti duṭṭho pāṇamatipāteti. …

… samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, pañcaṅgikaṁ jhānaṁ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, …

2.1.7. Abyākatavipāka 2.1 Cittuppādakaṇḍa 2.1.7. Abyākatavipāka 2.1.7.1. Kusalavipākapañcaviññāṇa Katame dhammā abyākatā? Yasmiṁ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṁ cakkhuviññāṇaṁ uppannaṁ …

… vattabbe …pe…. Atītaṁ rūpaṁ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṁ atīto addhāti? Āmantā. Atītā pañcaddhāti? Na hevaṁ vattabbe …pe… anāgataṁ rūpaṁ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṁ anāgato addhāti? Āmantā. …

… tīre ajapālanigrodhe paṭhamābhisambuddho. Atha kho bhagavato rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi: “pañcindriyāni bhāvitāni bahulīkatāni amatogadhāni honti amataparāyaṇāni amatapariyosānāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ bhāvitaṁ bahulīkataṁ amatogadhaṁ hoti …

… dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti. Pakatiyāpi tibbamohajātiko hoti, abhikkhaṇaṁ mohajaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti. Tassimāni pañcindriyāni mudūni pātubhavanti— saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, paññindriyaṁ. So imesaṁ pañcannaṁ indriyānaṁ muduttā dandhaṁ …

… Kimānupubbaṁ puriso, kiṁ vataṁ kiṁ samācāraṁ; Attano kiccakārīssa, na ca kañci viheṭhaye. Indriyāni manussānaṁ, hitāya ahitāya ca; Arakkhitāni ahitāya, rakkhitāni hitāya ca. Indriyāneva sārakkhaṁ, indriyāni ca …

… ānāpānassatisamādhissa asubhasamāpattiyāti bhagavā, bhāgī vā bhagavā catunnaṁ satipaṭṭhānānaṁ catunnaṁ sammappadhānānaṁ catunnaṁ iddhipādānaṁ pañcannaṁ indriyānaṁ pañcannaṁ balānaṁ sattannaṁ bojjhaṅgānaṁ ariyassa aṭṭhaṅgikassa maggassāti bhagavā, bhāgī vā bhagavā dasannaṁ …

… hoti— “musā mayā bhaṇitan”ti, vinidhāya diṭṭhiṁ— imehi catūhākārehi musāvādo hoti. Api ca pañcahākārehi …pe… chahākārehi … sattahākārehi … aṭṭhahākārehi musāvādo hoti. Pubbevassa hoti— “musā bhaṇissan”ti, bhaṇantassa …

… pamādo duvidho taṇhāmūlako avijjāmūlako ca. Tattha avijjāmūlako yena aññāṇena nivuto ñeyyaṭṭhānaṁ nappajānāti pañcakkhandhā uppādavayadhammāti, ayaṁ avijjāmūlako. Yo taṇhāmūlako, so tividho anuppannānaṁ bhogānaṁ uppādāya pariyesanto pamādaṁ āpajjati, …

… samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, navindriyāni honti, pañcaṅgikaṁ jhānaṁ hoti, aṭṭhaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, …

… rajjubandhanena bandhituṁ, saṅkhalikabandhanena bandhituṁ, gāmabandhanena bandhituṁ, nigamabandhanena bandhituṁ, nagarabandhanena bandhituṁ, janapadabandhanena bandhituṁ, kaṇṭhapañcamehi bandhanehi bandhitunti? Na hevaṁ vattabbe …pe…. Atīto āpo atthīti? Āmantā. Tena āpena āpakaraṇīyaṁ …

… equerry. Cittasena the centaur came too, and the kings Nala and Janesabha. Pañcasikha came too, with Timbaru and Suriyavaccasā. These and other kings there were, the …

Uppaṭipāṭikasutta Uppaṭipāṭikasutta “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Dukkhindriyaṁ, domanassindriyaṁ, sukhindriyaṁ, somanassindriyaṁ, upekkhindriyaṁ. Idha, bhikkhave, bhikkhuno appamattassa ātāpino pahitattassa …

… ājānāti? Yo panāyaṁ diṭṭhicarito ayaṁ āditoyeva kāmehi anatthiko bhavati. So tato viveciyamāno khippañca paṭinissarati, khippañca dhammaṁ ājānāti. Dukkhāpi paṭipadā duvidhā dandhābhiññā ca khippābhiññā ca. Sukhāpi paṭipadā …

… puggalassa atthi paññā, natthi paññindriyanti? Na hevaṁ vattabbe …pe…. Aṭṭhamakassa puggalassa natthi pañcindriyānīti? Āmantā. Nanu vuttaṁ bhagavatā— “pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, …

… cattāropi satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, cattāropi sammappadhānā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, cattāropi iddhipādā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, pañcapi indriyāni bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, pañcapi balāni bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, sattapi bojjhaṅgā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti. Tassime dve …

… ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho uṇṇābho brāhmaṇo bhagavantaṁ etadavoca: “Pañcimāni, bho gotama, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni, na aññamaññassa gocaravisayaṁ paccanubhonti. Katamāni pañca? Cakkhundriyaṁ, sotindriyaṁ, ghānindriyaṁ, jivhindriyaṁ, kāyindriyaṁ. …

Āsavakkhayasutta Āsavakkhayasutta “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni bhāvitāni bahulīkatāni āsavānaṁ khayāya saṁvattanti. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ …pe… paññindriyaṁ— imāni kho, bhikkhave, …

Dutiyaphalasutta Dutiyaphalasutta “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ …pe… paññindriyaṁ— imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṁ kho, bhikkhave, pañcannaṁ …

Oghādisutta Oghādisutta “Pañcimāni, bhikkhave, uddhambhāgiyāni saṁyojanāni. Katamāni pañca? Rūparāgo, arūparāgo, māno, uddhaccaṁ, avijjā— imāni kho, bhikkhave, pañcuddhambhāgiyāni saṁyojanāni. Imesaṁ kho, bhikkhave, …

punaoghādisutta punaoghādisutta “Pañcimāni, bhikkhave, uddhambhāgiyāni saṁyojanāni. Katamāni pañca? Rūparāgo, arūparāgo, māno, uddhaccaṁ, avijjā— imāni kho, bhikkhave, pañcuddhambhāgiyāni saṁyojanāni. Imesaṁ kho, bhikkhave, …

… dantena gacchati. Vidhāsu na vikampanti, vippamuttā punabbhavā; Dantabhūmiṁ anuppattā, te loke vijitāvino. Yassindriyāni bhāvitāni, Ajjhattañca bahiddhā ca sabbaloke; Nibbijjha imaṁ parañca lokaṁ, Kālaṁ kaṅkhati bhāvito sa …

… paṭipajja”. Imasmiṁ rūpakkhandhe vutte avasiṭṭhā khandhā vuttā bhavanti. Kena kāraṇena? Sabbe hi pañcakkhandhā yamakovādasutte vadhakaṭṭhena ekalakkhaṇā vuttā. Yathā cāha bhagavā— “Yesañca susamāraddhā, niccaṁ kāyagatāsati; Akiccaṁ te …

… passatā arahatā sammāsambuddhena anubhūtāni paribhogabhaṇḍāni. Seyyathidaṁ— cattāro satipaṭṭhānā cattāro sammappadhānā cattāro iddhipādā pañcindriyāni pañca balāni satta bojjhaṅgā ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, yehi sadevako loko jānāti saddahati ‘atthi …

Tatiyasaṅkhittasutta Tatiyasaṅkhittasutta “Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṁ …pe… paññindriyaṁ— imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṁ kho, bhikkhave, pañcannaṁ …